; اِنتَهَى الإيمانُ إلَى الوَرعِ ، مَن قَنَعَ بما رَزَقَهُ اللّه ُ دَخَلَ الجَنَّةَ ، و مَن أرادَ الجَنَّةَ لا شَكَّ فلا يَخافُ في اللّه ِ لَومَةَ لائمٍ .;

 ايمان، به پارسايى ختم شده است؛ هر كه به آنچه خداوند روزيش كرده است قانع باشد به بهشت رود و هر كس بهشت را كه در آن شكّى نيست، بخواهد، در راه خدا از سرزنش هيچ سرزنشگرى نهراسد.;

; الوَرَعُ سَيِّدُ العَمَلِ ، مَن لَم يَكُن لَهُ وَرَعٌ يَرُدُّهُ عَن مَعصيَةِ اللّه ِ تعالى إذا خَلا بها لَم يَعبَأِ اللّه ُ بسائرِ عَمَلِهِ ، فذلكَ مَخافَةُ اللّه ِ في السِّرِّ و العَلانِيَةِ ، و الاقتِصادُ في الفَقرِ و الغِنى، و العَدلُ عِندَ الرِّضا و السُّخطِ .;

 پارسايى سرور اعمال است؛ هر كس پارسايى نداشته باشد كه هرگاه در خلوت با نافرمانى خدا رو به رو شود او را از ارتكاب آن باز دارد، خداوند به ديگر اعمال او توجّهى نكند؛ زيرا كه پارسايى، ترس از خداست در نهان و آشكار و ميانه روى در تهيدستى و توانگرى و مراعات عدالت در خشنودى و خشم.;

; الوَرِعُ الّذي يَقِفُ عِندَ الشُّبهَةِ .;

 پارسا كسى است كه به هنگام پيش آمدن شبهه درنگ كند.;

; الحَلالُ بَيِّنٌ ، و الحَرامُ بَيِّنٌ ، و بَينَهُما اُمورٌ مُشتَبِهاتٌ ، لا يَعلَمُها كَثيرٌ مِن النّاسِ ، فمَنِ اتَّقَى الشُّبُهاتِ استَبرَأ لِعِرضِهِ و دِينِهِ ، و مَن وَقَعَ في الشُّبُهاتِ وَقَعَ في الحَرامِ ، كَراعٍ يَرعى حَولَ الحِمى يُوشِكُ أن يُواقِعَهُ .;

 حلال روشن است و حرام نيز روشن است و ميان آن دو امورى هستند شبهه ناك كه بسيارى از مردم [حُكم ]آنها را نمى دانند. پس هر كه از شبهات بپرهيزد، آبرو و دين خود را حفظ كرده و هر كه در شبهات وارد شود به حرام درافتد، مانند چوپانى كه در اطراف قرقگاه مى چراند و نزديك است كه وارد آن شود.;

; اِجعَلوا بَينَكُم و بَينَ الحَرامِ سِترا مِن الحَلالِ ، مَن فَعلَ ذلكَ استَبرَأ لِعِرضِهِ و دِينِهِ ، و مَن أرتَعَ فيهِ كانَ كالمُرتِعِ إلى جَنبِ الحِمى يُوشِكُ أن يَقَعَ فيهِ .;

 ميان خود و حرام پرده اى از حلال بكشيد. هر كه چنين كند، آبرو و دين خود را نگه دارد و هركه در آن بچراند مانند كسى است كه [دام هاى خود را ]در كنار قرقگاه بچراند و نزديك است كه وارد آن شود.;

; الحَلالُ بَيِّنٌ ، و الحَرامُ بَيِّنٌ ، فدَعْ ما يُريبُكَ إلى ما لا يُريبُكَ .;

 حلال روشن است و حرام نيز روشن. پس آنچه را كه شك دارى، رها كن و به آنچه شك ندارى چنگ در زن.;

; دَع ما يُريبُكَ إلى ما لا يُريبُكَ ؛ فإنّكَ لَن تَجِدَ فَقدَ شَيءٍ تَرَكتَهُ للّه ِ .;

 آنچه را در آن شك دارى رها كن و به آنچه شك ندارى چنگ زن ؛ زيرا فقدان چيزى را كه براى خداوند رهايش كرده اى هرگز احساس نخواهى كرد.;

; إنّكَ لَن تَدَعَ شَيئا للّه ِ إلاّ أبدَلَكَ اللّه ُ خَيرا مِنهُ .;

هرگز چيزى را به خاطر خدا رها نكنى ، مگر اينكه خداوند بهتر از آن به تو عوض دهد.;

; دَعْ ما يُريبُكَ إلى ما لا يُريبُكَ ؛ فإنَّ الصِّدقَ طُمَأنِينَةٌ ، و إنَّ الكِذبَ رِيبَةٌ .;

 آنچه تو را به شك مى اندازد، رها كن و به آنچه تو را به شك نمى اندازد چنگ زن؛ زيرا كه راست مايه آرامشِ [روان ]است و دروغ باعث پريشانى.;

; دَعْ ما يُريبُكَ إلى ما لا يُريبُكَ ؛ فإنَّ الخَيرَ طُمأنِينَةٌ ، و الشَّرَّ رِيبَةٌ .;

 آنچه را كه در آن شك دارى، رها كن و به آنچه در آن شك ندارى، چنگ درزن؛ زيرا خوبى مايه آرامش است و بدى باعث پريشانى و ناراحتى.;

; البِرُّ ما سَكَنَت إلَيهِ النَّفسُ ، و اطمَأنَّ إلَيهِ القَلبُ ، و الإثمُ ما لَم تَسكُن إلَيهِ النَّفسُ ، و لَم يَطمَئنَّ إلَيهِ القَلبُ ، و إن أفتاكَ المُفتُونَ .;

 طاعت و نيكى آن است كه جان بدان قرار گيرد و دل به آن آرام يابد و گناه آن چيزى است كه جان بدان قرار نگيرد و دل به آن آرام نيابد، هر چند فتوا دهندگان [خلاف آن] به تو فتوا دهند.;

; إنَّ البِرَّ ما اسَتَقَرَّ في الصَّدرِ ، و اطمَأنَّ إلَيهِ القَلبُ ، و الشَّكَّ ما لَم يَستَقِرَّ في الصَّدرِ ، و لَم يَطمَئنَّ إلَيهِ القَلبُ ، فدَعْ ما يُرِيبُكَ إلى ما لا يُرِيبُكَ ، و إن أفتاكَ المُفتُونَ .;

 طاعت، آن چيزى است كه در سينه قرار گيرد و دل به آن آرام يابد و شك، آن چيزى است كه در سينه قرار نگيرد و دل بدان آرام نيابد. پس آنچه را موجب شك (اضطراب و بى قرارى) تو مى شود به آنچه تو را به شك (اضطراب و ناآرامى) نمى اندازد، وا گذار، هرچند فتوا دهندگان [خلاف آن] به تو فتوا دهند.;

; تُفتيكَ نَفسُكَ ، ضَعْ يَدَكَ على صَدرِكَ، فإنّهُ يَسكُنُ لِلحَلالِ، و يَضطَرِبُ مِن الحَرامِ ، دَعْ ما يُريبُكَ إلى ما لا يُريبُكَ ، و إن أفتاكَ المُفتُونَ ، إنَ المؤمنَ يَذَرُ الصَّغيرَ مَخافَةَ أن يَقعَ في الكَبيرِ .;

 نفْس (وجدان) تو خود به تو فتوا مى دهد، دستت را روى سينه ات بگذار، در برابر حلال آرام مى گيرد و از حرام مضطرب و بى قرار مى شود. آنچه تو را به شك (اضطراب) مى اندازد، رها كن و به آنچه تو را به شك (اضطراب) نمى اندازد چنگ زن،هر چند فتوا دهندگان [خلاف آن را] به تو فتوا دهند. مؤمن از ترس آنكه به مشكل بزرگترى نيفتد [مشكل ]كوچك را رها مى كند.;

; يا وابِصَةُ ، استَفتِ قَلبَكَ ، استَفتِ نَفسَكَ ، البِرُّ ما اطمَأنَّ إلَيهِ القَلبُ و اطمَأنَّت إلَيهِ النَّفسُ ، و الإثمُ ما حاكَ في النَّفسِ و تَرَدَّدَ في الصَّدرِ ، و إن أفتاكَ النّاسُ و أفتَوكَ .;

 اى وابصه! از دلت فتوا بخواه، از[وجدان ]خود فتوا بخواه. طاعت آن چيزى است كه دل به آن آرام گيرد و جان بدان آرامش و قرار يابد و گناه آن چيزى است كه در جان آرام نگيرد و در سينه بى تابى كند، هرچند مردم [جواز آن را] به تو حكم كنند و فتوا دهند.;

; ما أنكَرَ قَلبُكَ فَدَعْهُ .;

 آنچه را كه دلت انكار كرد و نپسنديد، رهايش كن.;

; جُلَساءُ اللّه ِ غَدا أهلُ الوَرَعِ و الزُّهدِ في الدُّنيا .;

 همنشينان خداوند در فردا[ى قيامت ]پارسايان و بى رغبتانِ به دنيايند.;

; الصَّلاةُ خَلفَ رجُلٍ وَرِعٍ مَقبولَةٌ ، و الهَديَّةُ إلى رجُلٍ وَرِعٍ مَقبولَةٌ ، و الجُلوسُ مَعَ رجُلٍ وَرِعٍ مِن العِبادَةِ ، و المُذاكَرَةُ مَعهُ صَدَقَةٌ .;

 نمازى كه پشت سر مردى پارسا خوانده شود، [در درگاه حق ]پذيرفته است و هديه اى كه به مردى پارسا داده شود، [در درگاه خداوند ]پذيرفته است و نشستن با مردى پارسا، از عبادت است و گفتگو كردن با او، صدقه است.;

; قالَ اللّه ُ تعالى ; يا موسى ، إنّهُ لَن يَلقاني عَبدٌ في حاضِرِ القِيامَةِ إلاّ فَتَّشتُهُ عَمّا في يَدَيهِ ، إلاّ مَن كانَ مِن الوَرِعينَ ؛ فإنّي أستَحييهِم و اُجِلُّهُم و اُكرِمُهُم و اُدخِلُهُم الجَنَّةَ بغَيرِ حِسابٍ .;

 خداوند متعال فرمود; اى موسى! هيچ بنده اى در صحراى قيامت مرا ديدار نكند، مگر اينكه به آنچه در دست دارد (دستاورد او) رسيدگى دقيق كنم مگر كسى كه از پارسايان باشد؛ زيرا من از آنان حيا مى كنم و ايشان را بزرگ و گرامى مى دارم و بدون حسابرسى به بهشتشان مى برم.;

; كُفَّ عَن مَحارِمِ اللّه ِ تَكُن أورَعَ النّاسِ .;

 از حرام هاى خدا باز ايست، تا پارساترين مردم باشى.;

; ما مِن أحَدٍ مِن النّاسِ أعظَمَ أجرا مِن وَزيرٍ صالِحٍ مَعَ الإمامِ ، يأمُرُهُ بِذاتِ اللّه ِ فيُطيعُهُ .;

 اجر هيچ يك از مردم بزرگتر از اجر وزيرى شايسته براى زمامدار نيست كه او را درباره خداوند [و اطاعت از فرامين او ]سفارش كند و وى به توصيه هايش عمل نمايد.;