الجاهِلُ صَخْرَةٌ لا يَنْفَجِرُ ماؤها ، و شَجَرةٌ لا يَخْضَرُّ عُودُها ، و أرضٌ لا يَظْهَرُ عُشْبُها .;

نادان صخره اى است كه چشمه اى از آن نمى جوشد، درختى است كه شاخه اش سبز نمى شود و زمينى است كه گياهش نمى رويد.;

الجاهِلُ مَن خَدَعَتْهُ المَطالِبُ .;

نادان، كسى است كه خواسته ها[ى نفسانى] او را فريب دهد.;

العالِمُ مَن عَرفَ قَدْرَهُ ، الجاهِلُ مَن جَهِلَ أمْرَهُ .;

دانشمند كسى است كه قدر و اندازه خويش را بشناسد و نادان كسى است كه شأن خود را نشناسد.;

العاقِلُ مَن أحْرَزَ أمرَهُ ، الجاهِلُ مَن جَهِلَ قَدْرَهُ .;

خردمند كسى است كه شأن خود را نگه دارد و نادان كسى است كه قدر خويش را نشناسد.;

العاقِلُ يَعْتَمِدُ على عَملهِ ، الجاهِلُ يَعْتَمِدُ على أمَلهِ .;

خردمند به عمل خود تكيه مى كند و نادان به آرزوهايش.;

العالِمُ يَنْظُرُ بقَلبِهِ و خاطرِهِ ، الجاهِلُ يَنْظُرُ بعَيْنِهِ و ناظرِهِ .;

دانشمند با دل و انديشه خود مى نگرد و نادان با چشم و ديده خود.;

الجاهِلُ مَنِ انْخَدَعَ لِهَواهُ و غُرورِهِ .;

نادان كسى است كه فريب هوى و هوس و انديشه هاى باطل خود را بخورد.;

الجاهِلُ يَميلُ إلى شَكْلِهِ .;

نادان به همتاى خود گرايش دارد.;

الجاهِلُ لَن يُلْفى أبدا إلاّ مُفْرِطا أو مُفَرِّطا .;

هرگز نادانى پيدا نمى شود، مگر آن كه در كارهايش يا افراط مى كند يا تفريط.;

لا تَرى الجاهِلَ إلاّ مُفْرِطا أو مُفَرِّطا .;

نادان را هميشه در حال افراط يا تفريط مى بينى.;

إنَّما الجاهِلُ مَنِ اسْتَعْبَدتْهُ المَطالِبُ .;

نادان، در حقيقت، كسى است كه خواهشها او را برده خود كرده باشند.;

الجاهِلُ عَبدُ شَهْوتِه .;

نادان، بنده خواسته هاى نفسانى خود است .;

الجاهِلُ إذا جَمَدَ (جَحَد) وَجدَ ، و إذا وَجدَ ألْحَدَ .;

نادان هرگاه بخل ورزد (انكار كند) صاحب مال شود و هرگاه صاحب مال شود كجروى كند.;

طاعَةُ الجَهولِ تَدُلُّ على الجَهلِ .;

فرمان بردن از نادان، نشانگر نادانى است.;

مَن جَهِلَ قَدْرَهُ عَدا طَوْرَهُ .;

هر كه قدر خود را نشناسد پا از حدّ خويش فراتر نهد.;

للجاهِلِ في كُلِّ حالةٍ خُسْرانٌ .;

نادان در همه حال بازنده و زيانكار است.;

إنّ قُلوبَ الجُهّالِ تَسْتَفِزُّها الأطْماعُ ، و تَرْهَنُها المُنى ، و تَسْتَعْلِقُها الخَدائعُ .;

دلهاى مردمان نادان را طمعها از جا بر كنَند و آرزوها به گروگان گيرند و فريبها به بند كشند.;

أجْهلُ النّاسِ المُغَترُّ بقَولِ مادِحٍ مُتَملِّقٍ، يُحسِّنُ لَهُ القَبيحَ و يُبغِّضُ إلَيهِ النَّصيحَ .;

نادانترينِ مردم كسى است كه فريفته سخنان ستاينده چاپلوسى شود كه زشت را در نظر او زيبا جلوه مى دهد و خير خواه را دشمن او معرفى مى كند.;

غايةُ الجَهلِ تَبَجُّحُ المَرءِ بِجَهْلِهِ .;

اوج نادانى اين است كه آدمى به نادانى خود ببالد.;

أعظَمُ الجَهلِ جَهلُ الإنسانِ أمرَ نَفْسِهِ .;

بزرگترين نادانى، ناآگاهى انسان از شأن و منزلت خويش است.;