امام على عليه السلام :
أدَلُّ شَى ءٍ عَلى غَزارَةِ العَقلِ حُسنُ التَّدبيرِ ؛
امام على عليه السلام :
بزرگ ترين دليل بر خردمندى ، نيكْ عاقبت نگرى است .
غررالحكم و دررالكلم ، ح 3151 .

امام على عليه السلام :
ماضِي يَومِكَ فائِتٌ و آتيهِ مُتَّهَمٌ و وَقتُكَ مُغتَنَمٌ فَبادِر فيهِ فُرصَةَ الإمكانِ ؛
امام على عليه السلام :
ديروزت از دست رفت و به فردايت يقين نيست و امروزت غنيمت است ؛ پس اين فرصت به دست آمده را درياب .
. همان ، ح 9840 .

امام على عليه السلام :
أولَى الأشياءِ أن يَتَعَلَّمَهَا الأحداثُ الأشياءَ الّتي إذا صارُوا رِجالاً إحتاجُوا إلَيهَا ؛
امام على عليه السلام :
بهترين چيزى كه نوجوانان بايد فراگيرند ، چيزهايى است كه در بزرگ سالىِ خود به آنها نياز خواهند داشت .
. شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 2 ، ص 333 .

امام على عليه السلام :
إذا عاتَبتَ الحَدَثَ فَاترُك لَهُ مَوضِعا مِن ذَنبِهِ لِئلاّ يَحمِلَهُ الإخراجُ عَنِ المُكابَرَةِ ؛
امام على عليه السلام :
هرگاه نوجوانى را سرزنش مى كنى ، جايى براى عذرخواهى از گناهش براى او باقى بگذار تا نيافتن راهى براى عذرخواهى ، او را به ستيزه جويى نكشاند .
. همان ، ج 20 ، ص 333 .

امام على عليه السلام :
إنَّما قَلبُ الحَدَثِ كَالأرضِ الخالِيَةِ ، ما اُلقِىَ فِيها مِن شَى ءٍ قَبِلَتهُ ؛
امام على عليه السلام :
قلب نوجوان ، همچون زمين ناكِشته است كه هر چه در آن افكنده شود مى پذيرد .
. نهج البلاغه ، نامه 31 .

امام على عليه السلام :
الكُتبُ بَساتينُ العُلَماءِ ؛
امام على عليه السلام :
كتاب ها بوستان هاى دانشمندان اند .
. غررالحكم و دررالكلم ، ح 991 .

امام على عليه السلام :
نِعمَ المُحَدِّثُ الكِتابُ ؛
امام على عليه السلام :
چه سخن گوى خوبى است كتاب!
. همان ، ح 991 .

امام على عليه السلام :
مَن تَسَلّى بِالكُتبُ لَم تَفُتهُ سَلوَةٌ ؛
امام على عليه السلام :
كسى كه با كتاب آرامش يابد ، هيچ آرامشى را از دست نداده است .
. همان ، ح 8126 .

امام على عليه السلام :
تَعَلَّمِ العِلمَ وَ اعمَل بِهِ وَانشُرهُ في أهِلهِ ؛
امام على عليه السلام :
دانش بياموز و آن را به كار بند و در ميان اهلش بپراكن .
. أعلام الدّين ، ص 254 .

امام على عليه السلام :
اِعلَمُوا أنَّ كَمالَ الدّينِ طَلَبُ الِعلمِ و العَمَلُ بِهِ ؛
امام على عليه السلام :
بدانيد كه كمال دين در طلب دانش و به كار بستن آن است .
. الكافى ، ج 1 ، ص 30 .

امام على عليه السلام :
مَجلِسُ العِلمِ رَوضَةُ الجَنَّةِ ؛
امام على عليه السلام :
مجلس دانش ، باغ بهشت است .
. الدرّة الباهره ، ح 35 .

امام على عليه السلام :
اُنظُر إلى ما قالَ و لاتَنظُر إلى مَن قالَ ؛
امام على عليه السلام :
به گفته بنگر نه به گوينده آن .
غررالحكم و دررالكلم ، ح5048 .

امام على عليه السلام :
مَن أكثَرَ مُدارَسَةَ العِلمِ لَم يَنسَ ما عَلِمَ و استَفادَ ما لَم يَعلَم ؛
امام على عليه السلام :
هر كه بحث علمىِ بسيار كند ، آموخته هايش را از ياد نمى برد و آنچه را كه نمى داند ، فرا مى گيرد .
. همان ، ح 8916 .

امام على عليه السلام :
لافِقهَ لِمَن لايُديمُ الدَّرسَ ؛
امام على عليه السلام :
آن كه آموختن را استمرار نمى بخشد ، از درك دانش بى نصيب است .
. همان ، ح 10552 .

امام على عليه السلام :
لاعَمَلَ كَالتَّحقيقِ ؛
امام على عليه السلام :
هيچ كردارى مانند پژوهش نيست .
غررالحكم و دررالكلم ، ح 10483 .

امام على عليه السلام :
فَضلُ فِكرٍ و تَفَهُّمٍ أنجَعُ مِن فَضلِ تَكرارٍ و دِراسَةٍ ؛
امام على عليه السلام :
بسيار انديشيدن و فهميدن ، سودمندتر است از تكرار بسيار و درس گرفتن .
همان ، ح 6564 .

امام على عليه السلام :
عَلَيكُم بِالدِّراياتِ لابِالرِّواياتِ ؛
امام على عليه السلام :
بر شما باد به فهميدن ، نه نقل كردن .
ميزان الحكمه ، ح 3355 .

امام على عليه السلام :
كُلُّ وِعاءٍ يَضيقُ بِما جُعِلَ فيهِ إلاّ وِعاءَ العِلمِ فَإنَّهُ يَتَّسِعُ ؛
امام على عليه السلام :
گنجايش هر ظرفى با آنچه در آن نهند ، تنگ مى شود ، جز ظرف دانش كه [هر چه در آن نهند] گسترش مى يابد .
. نهج البلاغه ، حكمت 205 .

امام على عليه السلام :
كُنّا في غَزاةٍ مَعَ رَسولِ اللّه ِ صلي الله عليه و آله فَازدَحَمَ النّاسُ و تَضايَقُوا فِي الطَّريقِ فَأمَرَ رَسولُ اللّه صلي الله عليه و آله مُنادِيا فَنادى: مَن ضَيَّقَ طَريقا فَلاجِهادَ لَهُ؛
امام على عليه السلام :
در جنگى همراه پيامبر بوديم . مردم ازدحام كردند وراه تنگ شد . پيامبر به شخصى دستور داد تا ندا دهد : «هر كس راه را بند آورد هيچ جهادى نكرده است .»
دعائم الإسلام ، ج 1 ، ص 348 .

امام على عليه السلام درباره حضرت عيسى عليه السلام فرمودند :
. . . وَلامالٌ يَلفِتُهُ و لا طَمَعٌ يُذِلُّهُ ، دابَّتُهُ رِجلاهُ و خادِمُهُ يَداهُ ؛
امام على عليه السلام درباره حضرت عيسى عليه السلام فرمودند :
نه مال و ثروتى داشت كه او را به خود مشغول گرداند و نه طمعى كه به خوارى اش اندازد ، مركب او دو پايش بود و خدمت كارش دو دستش .
. نهج البلاغه ، خطبه 160 .