چهل حدیث در مورد مال و ثروت

1
«اَلمالُ عارِيةٌ»

مال و ثروت در دست انسان يك عاريه و امانت است.

منبع: فهرست غرر، ص ۳۷۴

2
«اِنَّ اَحسابَ اَهلِ الدُّنيا هذا المالُ!»

حَسَب و افتخارات اهل دنيا تنها در همين مال‌ و منال‌ها خلاصه می‌شود!

منبع: شهاب‌الاخبار، ص ۲۵۸

3
«ما بَلَي اللهُ العِبادَ بِشَيءٍ اَشدَّ عَليهم مِنَ اِخراجِ الدِّرهَم!»

خداوند بندگان را به چيزی سخت‌تر از خرج کردن پول امتحان نکرده است!

منبع: بحار، ج ۷۰، ص ۱۳۹

4
«حُبُّ المالِ يُوهِنُ الدّينَ و يُفسدُاليَقينَ»

مال‌دوستی، دينِ و ايمان انسان را سست می‌کند و معتقدات يقينی را تباه و منحرف می‌نمايد.

منبع: فهرست غرر، ص ۳۷۶

5
«اِنّ اَعظَمَ النّاسِ قَدْراً اَلّذيِ لايَريَ الدُّنيا لِنَفسِهِ خَطَراً»

بالاترين قدر و منزلت را كسی داراست كه دنيا و ماديات در نظر او قدر و منزلتی نداشته باشند.

منبع: اصول كافي، ج ۱، ص ۲۲

6
«خَيرُالمالِ ما اُنفِقَ في سبيلِ ‌اللهِ»

بهترين مال و ثروت آن مالی است که در راه خدا انفاق شود.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۲۲

7
«لا يُكرِمُ المَرءُ نَفسَهُ حَتّي يُهينَ مالَهُ»

انسان تا وقتی که مال خود را حقير و ناچيز نشمارد به کرامت نفس و بزرگواری دست نخواهد يافت.

منبع: فهرست غرر، ص ۳۷۷

8
«النّاسُ فيِ الدُّنيا بِالأَموالِ وَ فيِ الآخِرَةِ بِالأَعمالِ»

مردم در دنيا با مال و دارائيشان نشانه و شناخته مي‌شوند و در آخرت (تنها) با اعمال و کردارهايشان.

منبع: بحار، ج ۷۸، ص ۳۶۹

9
«اِنْ كانَ الحِسابُ حَقّاً فالجَمعُ لِماذا؟!»

:

منبع: اگر حسابرسی (فردا) حتمی و حق است پس اين همه جمع و اندوخته کردن چرا؟! (خصال، ج ۲، ص ۶۱

10
«يَاابْنَ آدَم! لا بِقليلٍ تَقنَعُ وَ لا بِكَثيرٍ تَشبَع!»

ای آدميزاد! تو نه با كم قناعت می‌كنی نه با زيادی سير مي‌شوی!

منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۱

11
«يَاابْنَ آدمَ! مَا كَسَبْتَ فَوقَ قُوتِكَ فَاَنتَ فيهِ خازِنٌ لِغَيركَ»

اي آدميزاد! (بدان) هر چه زيادتر از روزی خود به دست می‌آوری خزانه‌دار برای ديگری خواهی بود.

منبع: نهج‌البلاغه، كلمة ۱۸۳

12
«الحِرصُ عَلَي الدُّنيا مِن علاماتِ النِّفاقِ»

يكی از علامت‌های نفاق حريص بودن بر دنيا و دنياداری است.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۱

13
«اَوحَي اللهُ عَزّوَجَلّ اِلي موسي(ع): يا موسي! لاتَفرحْ بِكَثرَةِ المالِ وَ لا تَدَعْ ذِكريِ عَلي كُلِّ حالٍ فَاِنَّ كَثَرةَ المالِ تُنسيِ الذُّنوبَ، وَ اِنَّ تَرْكَِ ذِكري يُقسي القُلوبَ»

خداوند متعال به موسی عليه‌السلام وحی فرستاد: موسی! باداشتن مال زياد خوشحال و مغرور مشو و ذكر مرا در هر حال كه هستی از ياد مبر كه مال زياد گنا‌هان را از ياد انسان می‌برد و غافل ماندن از ذكر من باعث قساوت و سنگدلی می‌گردد.

منبع: اصول كافي، ج ۴، ص ۲۵۶

14
«اِستراحَةُ الناسِ في‌اليَأسِ»

آسايش (واقعی) مردم، در نداشتن چشم‌داشت به مال ديگران است.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۲۱

15
«كَثَرةُ المالِ تُفسِدُ القُلوبَ و تَنشيءُ الذُّنوبَ»

مال زياد، دل‌ها را فاسد می‌كند و برگناهان انسان می‌افزايد.

منبع: فهرست غرر، ص ۳۷۶

16
«المالُ والبَنونَ حَرثُ الدّنيا و العَملُ الصّالِحُ حَرثُ الآخِرَةِ و قد يَجَمَعهُما اللهُ لِأَقوامٍ»

مال و اولاد بذر و کشتزار دنيا است و عمل صالح کشتزار آخرت است و گاه می‌شود خداوند اين دو را با هم جمع می‌كند و به مردمی (شايسته و سعادتمند) عطا می‌فرمايد.

منبع: تفسير صافي قديم، ص ۴۷۹

17
«لايَذهَبُ مِن مالِكَ ما وَعَظَكَ!»

مالی که از دست داده‌ای و برای تو يک درس و موعظه بوده (در حقيقت) آن را از دست نداد‌ه‌ای!

منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۱۸۷

18
«اِتقَّوا الشُّحَّ فَإنَّ الشُّحَّ أَهلَكَ مَن كانَ قَبلَكُم»

از بخل و حرص كاملاً بپرهيزيد. همين بخل و حرص بود كه امت‌های پيشين قبل از شما را به هلاكت رسانده است.

منبع: مواعظ عدديّه، ص ۱۳

19
«السّخاءُ حَسَنٌ وَ هُوَ مِن الأغنياءِ أحسَنُ»

سخاوت يک خصلت نيکو و پسنديده است اما از اغنيا نيكوتر و پسنديده‌تر است.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۸۱

20
«غَنِيٌّ سَخِيٌّ أجرُهُ كَأَجرِ الخَليلِ ابراهيمَ عليه‌السلام»

يك آدم غنی سخاوتمند، پاداش او همانند پاداش ابراهيم خليل پيامبر عليه‌السلام است.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۷۶

21
«الغَنِيُّ بِلاسَخاوَةٍ كَالشّجَرِ بِلاثَمَرٍ»

آدم غنی كه سخاوت ندارد مانند درختی است كه ميوه ندارد.

منبع: مواعظ عدديّه، ص ۱۵۴

22
«إنَّ اللهَ يُبغِضُ البَخيلَ في حياتِهِ اَلسَّخِيَّ عندَ مَوتِه»

خداوند، آن كسی كه در زندگی بخيل و تنگ‌نظر باشد ولی در وقت مردن كريم و سخاوتمند شود! مبغوض می‌دارد.

منبع: المحجّةالبيضاء، ج ۶، ص ۷۴

23
«شَحيحٌ غَنِيُّ أفْقَرُ مِن فَقيرٍ سخِيٍّ!»

يك ثروتمند بخيل و طمعكار از يك فقير سخاوتمند فقيرتر است!

منبع: مواعظ عدديّه، ص ۲۲

24
«طوبي لِمَن شَغلَهُ عَيبُهُ عَن عُيوب النّاسِ وَأَنَفَقَ مِن مالٍ اكتَسَبَهُ مِن غَير مَعصِيَةٍ»

خوشا به حال كسی كه با اصلاح عيوب خود، او را از دنبال كردن عيوب ديگران باز می‌دارد و از مالی كه از راه مشروع به دست آورده (در راه خدا) انفاق می‌نمايد.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۰

25
«اَلغِني و الَفقرُ يَكْشفِان جَواهِرَ الرِّجالِ وَ أوصافَهُما!»

فقر و غنی حقيقت و رفتار اشخاص را آشکار مي‌سازد! (هر دو مايه امتحان است)

منبع: فهرست‌ غرر، ص ۲۹۸

26
«مَن قَنَعَ بِما رَزَقَهُ اللهُ فَهُوَ مِن أَغنيَ النّاسِ»

غنی‌ترين مردم آن كسی است كه به قسمت خدادادی خود قانع و راضی باشد.

منبع: الشِّهاب في‌الحِكَم و الآداب، ص ۲۱

27
«مالُكَ ما قَدّمتَ و مالُ وارِثِكَ ما أخَّرتَ»

مالی كه پيشاپيش خود (براي آخرت) مي‌فرستی آن مال تو است و آن که بعد از خود به جای مي‌گذاری مال وارث تو است.

منبع: نهج‌الفصاحه، ج ۱، ص ۷۰

28
«إنّ قَلبَ الرّجُلِ مَعَ مالِهِ، إنْ قَدّمَهُ أحَبَّ أنْ يَلحَقَهُ وَ إنْ خَلَّفهُ أَحَبَّ أَن يَتخلَّفَ مَعَهُ»

دل انسان به مال و دارائی او بسته است. اگر آن را پيش فرستاد دوست دارد بدان ملحق شود و اگر آن را براي بعد از خود گذاشت دوست دارد (در اين دنيا) در کنار آن بماند و با حسرت و ندامت از دنيا مي‌رود.

منبع: مشکوةالأنوار، فصل ۷، باب ۶

29
«قليلٌ مِنَ الأَغنياءِ مَن يُواسي و يُسعِفُ»

از ميان اغنيا عدة قليلی هستند که به داد فقرا می‌رسند و از آن‌ها دستگيری مینمايند.

منبع: فهرست غرر، ص ۲۹۹

30
«اَعظمُ النّاسِ حسرَةً مَن رَأي مالَهُ في ميزانِ غَيرِهِ و أَدخَلَهُ اللهُ بِهِ النّارَ وَ أَدخَلَهُ وارثَهُ يِهِ الجّنَّةَ!»

روز قيامت بيشترين حسرت و افسوس را کسی مي‌خورد که ببيند مال او در ترازوي ديگري است (وارث او) و خداوند او را از راه همين مال وارد جهنم می‌کند و وارثش را با عمل صالح از راه همين مال وارد بهشت میگرداند!

منبع: سفينه، ج ۲، ص ۵۵۸

31
«اَوّلُ مَن‌ يَدخُلُ‌ النّارَ اميرٌ يَتَسلّطُ لَم يَعدِلْ وَ ذو ثَروَةٍ مِنَ المالِ لَمْ يُعطِ‌ المالَ حَقَّهُ و فَقيرٌ فَخُورٌ»

اين سه نفر نخستين کسانی هستند که (فردا) وارد جهنم مي‌شوند: زمامدار جبّار ستمگر و صاحب مالی که وجوهات و حقوق خود را نمیپردازد و فقير متکبر فخرفروش. (عيون‌اخبارالرضا(ع)، ج ۱، ص ۲۸)

32
«أمسِكْ مِنَ المالِ بِقَدرِ ضَرورَتِكَ و قَدِّمِ الفَضلَ لِيَومِ فاقَتِكَ»

از مال خود به اندازة نيازت برای خود نگهدار و زيادی را براي روز مبادا و فلاکت‌بار (بعد از مرگ) خود پيشاپيش فرست (آن را در واجبات و باقيات صالحات به مصرف برسان).

منبع: فهرست ‌غرر، ص ۳۷۵

33
«نِعَم العَونُ علي تقوي اللهِ، اَلمالُ»

مال و دارايی انسان را به تقوی و پرهيزکاری ياری می‌‌نمايد و به راستی که چه خوب معين و نيکو ياوری است.

منبع: مواعظ عددّيه، ص ۱۹

34
«بَرَكَةُ المالِ في اَداءِ الزّكوةِ»

پرداختن زکات و وجوهات، باعث برکت مال می‌شود.

منبع: مواعظ عدديه، ص ۲۱

35
«إنْ اَردتَ أن يُثرِيَ اللهُ مالَكَ فَزَكِّه»

اگر خواستی خدا مال و دارايی‌ات را زياد کند آن را پاکيزه و طاهر بگردان (حق و وجوهات آن را بپرداز).

منبع: بحار، ج ۹۶، ص ۲۳

36
«أشدُّ الأعمالِ ثلاثةٌ: اِعطاءُ الحَقِّ مِن‌نَفسِكَ، و ذِكرُاللهِ عَلي‌كُلِّ حالٍ ومُواساةِ الأَخِ في المالِ»

اين سه کار (براي انسان) سخت‌ترين اعمال است: با مردم با عدل و انصاف رفتار کردن، در هر حال در ذکر و به ياد خدا بودن، و با مال خود با برادران دينی مواسات نمودن.

منبع: مُسندالاما‌م‌الرضا عليه‌السلام، ج ۱، ص ۲۸۸

37
«مَن مَدَّ عَيْنَيْهِ الي ما في أيديِ النّاسِ مِن دُنياهُم طالَ حُزنُهُ»

کسی که همواره به دارايی و دنيای مردم چشم می‌دوزد غم و اندوه او طولانی خواهد بود.

منبع: تحف‌العقول، ص ۵۱

38
«لا مالَ أذهبُ بِالفاقَةِ مِنَ الرِّضا وَ القنُوعِ»

هيچ مالی كه بتواند فقر و بينوايی را از بين ببرد بهتر از قناعت و رضا بودن و قسمت خدادادی نيست.

منبع: تحف‌العقول، ص ۸۸

39
«اِنَّ اللهَ سُبحانَهُ فَرَضَ في‌ اَموالِ الأَغنياءِ أَقواتَ الفُقراءِ فما جاعَ فقيرٌ اِلاّبِما مَنعَ غنيٌّ»

خداوند سبحان، آذوقة فقرا را در اموال اغنيا قرار داده است، هيچ فقيری گرسنه نمانده مگر به سبب آنچه که ثروتمندی از او دريغ داشته است.

منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۳۲۰

40
«إنَّ مِنَ النِّعَمِ سَعَةُ المالِ و أفضلُ مِن سَعَةِ المالِ صِحَّةُ البَدَنِ و اَفضَلُ مِن صِحّةِ البَدَنِ تَقويَ القَلبِ»

يکی از نعمت‌های الهی وسعت مالی است، و از وسعت مالی بالاتر، سلامتی بدن و از سلامتی بدن بالاتر تقوای دل و پرهيزگاری است. نوجوانی سلام عشقم.اجازه میدی نوجوانی نصب بشه؟ نصب برنامه بی خیال نوجوانی سلام عشقم.اجازه میدی نوجوانی روی گوشی شما نصب بشه؟ از منوی بالای مروگر خودت روی گزینه "Add to Home Screen" کلیک کن بی خیال

منبع: مواعظ‌ عدديه، ص ۲