غسل حبض

وضو و غسل

خانمی که قاعده و پریود می‌شود بدن او کثیف می‌شود و بدن او دیگر پاکیزه نیست. در این مورد شاید روایت صریح نداشته باشیم ولی شاید از مجموع روایات این مطلب استفاده بشود، بلکه بعضی از روایات اشعار یا دلالت هم دارند. از بعض روایات استفاده می‌شود کثیفی حیض بیشتر از جنابت است بلکه اگر جنابت کثیفی می‌آورد به جهت شباهت آن به حیض است. گویا کثافت حیض در زمان های قدیم مسلم بوده است تا جائیکه عرب ها حتی قبل از اسلام او را در یک اتاق جداگانه قرار می‌دادند و اصلا نزدیک او نمی‌شدند. در روایت آمده است: قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع الْمَرْأَةُ تَرَى الدَّمَ وَ هِيَ جُنُبٌ أَ تَغْتَسِلُ مِنَ الْجَنَابَةِ أَمْ غُسْلُ الْجَنَابَةِ وَ الْحَيْضِ فَقَالَ قَدْ أَتَاهَا مَا هُوَ أَعْظَمُ مِنْ ذَلِكَ.[1] یعنی به امام صادق(ع) عرض کردم زنی که جنب است خون می‌بیند آیا غسل جنابت کند یا اینکه غسل جنابت و حیض را با هم انجام دهد؟ امام (ع) فرمود مبتلا به چیزی شده است که بزرگ تر و شدیدتر از جنابت است. این روایات متعدد است و ما یک روایت را می‌خوانیم. اساس غسل جنابت به جهت کثیفی است: عِلَّةُ غُسْلِ‌ الْجَنَابَةِ النَّظَافَة[2] یعنی علت غسل جنابت پاکیزگی است. و اینجا می‌فرماید زنی که جنب باشد و حیض شود، غسل جنابت ندارد زیرا چیزی بیشتر از جنابت بر او عارض شده است. گویا جنابت در کنار حیض چیزی محسوب نمی‌شود بنابراین حیض کثافت بیشتری دارد به طوری که آثار جنابت با وجود آن چیزی محسوب نمی‌شود. یعنی اگر هم زن حائض غسل جنابت هم انجام دهد پاکیزه نمی‌شود. از روایت قبل استفاده می‌شود که بدن در زمان حیض کثیف می‌شود به گونه ای که از آثار جنابت بیشتر است. در روایت دیگر آمده است: فَمَا عِلَّةُ الْغُسْلِ مِنَ الْجَنَابَةِ وَ إِنَّمَا أَتَى حَلَالًا وَ لَيْسَ فِي الْحَلَالِ تَدْنِيسٌ؟ قَالَ ع إِنَّ الْجَنَابَةَ بِمَنْزِلَةِ الْحَيْض‌ وَ ذَلِكَ أَنَّ النُّطْفَةَ دَمٌ لَمْ يَسْتَحْكِم‌ ْ وَ لَا يَكُونُ الْجِمَاعُ إِلَّا بِحَرَكَةٍ شَدِيدَةٍ وَ شَهْوَةٍ غَالِبَةٍ فَإِذَا فَرَغَ تَنَفَّسَ الْبَدَنُ وَ وَجَدَ الرَّجُلُ مِنْ نَفْسِهِ رَائِحَةً كَرِيهَةً فَوَجَبَ الْغُسْلُ لِذَلِك‌[3] یعنی علت غسل جنابت چیست درحالیکه از حلال جنب شده است امام (ع) فرمود زیرا جنابت مانند حیض است و منی هم خونی است که مستحکم و کامل نشده است و جماع به همراه حرکت شدید است و به همراه شهوت غالب است پس زمانیکه همبستری تمام شود بدنش نفس می‌کند و مرد از بدن خود بوی نامطبوعی احساس می‌کند به همین جهت غسل جنابت واجب شده است. اگر غسل جنابت واجب است به این جهت است که به حیض شباهت دارد. علت غسل جنابت خون غیر مستحکم است و خانمی که حیض می‌شود و خون مستحکم از او خارج می‌شود به طریق اولی باید غسل کند و کثیف تر خواهد بود. بنابراین این روایت علت غسل جنابت و حیض را بیان می‌کند. خود حیض باعث کم خونی نمی‌شود ولی خون ریزی بیشتر از قاعدگی باعث کم خونی می‌شود. حیض حتما پاک سازی خون است و یک حجامت برای زن محسوب می‌شود. روایتی هم داریم در مورد زن جنب که حیض می‌شود می‌فرماید اگر خواست غسل جنابت کند و اگر خواست صبر کند و غسل حیض و جنابت را با هم انجام دهد. بنابراین این گونه نیست که غسل جنابت برای زن حیض هیچ فائده ای نداشته باشد. در روایت آمده است: سَأَلْتُهُ عَنِ الْمَرْأَةِ يُوَاقِعُهَا زَوْجُهَا ثُمَّ تَحِيضُ‌ قَبْلَ‌ أَنْ‌ تَغْتَسِلَ قَالَ إِنْ شَاءَتْ أَنْ تَغْتَسِلَ فَعَلَتْ وَ إِنْ لَمْ تَفْعَلْ لَيْسَ عَلَيْهَا شَيْ‌ءٌ فَإِذَا طَهُرَتْ اغْتَسَلَتْ غُسْلًا وَاحِداً لِلْحَيْضِ وَ الْجَنَابَةِ.[4] یعنی از امام(ع) در مورد زنی که با همسرش همبستر می‌شود و سپس قبل از غسل جنابت حیض می‌شود سوال کردم فرمود اگر خواست غسل جنابت کند انجام دهد و اگر غسل نکرد باکی بر او نیست وقتی از حیض پاک شد یک غسل برای حیض و جنابت انجام دهد.