ارتفاع خانه ها ۱

خانه و مسکن

سقف خانه نباید از هفت ذراع یعنی چیزی حدود سه متر و نیم یا هشت ذراع یعنی چهار متر، بلند تر باشد. در روایت آمده است: إِذَا بَنَى الرَّجُلُ فَوْقَ‌ ثَمَانِيَةِ أَذْرُعٍ‌ نُودِيَ يَا أَفْسَقَ الْفَاسِقِينَ أَيْنَ تُرِيد یعنی هنگامی که کسی بلندتر از هشت ذراع خانه بسازد ندا می‌رسد ای فاسق ترین فاسق ها چه می‌خواهی؟ گاهی سقفی دوبلکس یا خیلی بلند است، در این موارد مشمول این روایت می‌شوند ولی گاهی خانه چند طبقه است و هر طبقه کمتر از چهارمتر باشد، بیشتر روایات تعبیر به سقف دارند بنابراین شامل طبقات نمی‌شود. در روایت دیگر آمده است: إِنَّ اللَّهَ وَكَّلَ مَلَكاً بِالْبِنَاءِ يَقُولُ لِمَنْ رَفَعَ سَقْفاً فَوْقَ ثَمَانِيَةِ أَذْرُعٍ أَيْنَ تُرِيدُ يَا فَاسِق‌ یعنی خداوند ملکی را موکل کرده است برای خانه، به کسی که سقف را بلند تر از هشت ذراع می‌سازد می‌گوید کجا می‌خواهی برسی ای فاسق؟ تعبیر به سقف است، یعنی یک سقف نباید بیشتر از سه و نیم یا چهارمتر باشد. مگر اینکه بگویم، ارتفاع سقف از زمین مراد است که در اینصورت ارتفاع سقف طبقه‌ی دوم از زمین، شش یا هفت متر است که در اینصورت مشمول نهی می‌شود. اگر سقف خانه بیش از سه متر و نیم باشد، در آنجا جن و شیاطین ساکن می‌شوند. روایات می‌فرمایند، شیاطین و میکروب و ویروس، نه در زمین و نه در آسمان، بلکه در هوا سکونت دارند. به حسب ظاهر، مساجد و حرم ها نباید بلند تر از سه و نیم متر باشند ولی چون ذکر خداوند زیاد می‌شود، جن و میکروب و ویروس را فراری می‌دهد. درباره‌ی مساجد خواهیم خواند که نباید سقف بسازند. خواستند برای مسجد پیامبر(ص) سقف بسازند، ایشان نهی کرد و فرمود عريش‌ كعريش‌ موسى‌ یعنی با برگ درخت خرما سقف درست کرد. به همین جهت روزی که بارانی است اجازه داده شده است که انسان درون خانه نماز بگذارد. در روایت آمده است: ابْنِ‌ بَيْتَكَ‌ سَبْعَةَ أَذْرُعٍ فَمَا كَانَ فَوْقَ ذَلِكَ سَكَنَهُ الشَّيَاطِينُ إِنَّ الشَّيَاطِينَ لَيْسَتْ فِي السَّمَاءِ وَ لَا فِي الْأَرْضِ وَ إِنَّمَا تَسْكُنُ الْهَوَاءَ یعنی بلندی سقف خانه خود را سه متر و نیم بساز، آنچه بیش از سه و نیم متر باشد، شیطان ساکن می‌شود، شیطان نه در آسمان و نه در زمین ساکن است، بلکه در هوا ساکن است. امروزه هم می‌گویند که میکروب و ویروس معلق در هوا است. در روایات تعبیر به «سُمک» یعنی حجم خانه آمده است. ارتفاع سقف از کف خانه مراد است. در روایت دیگر آمده است: مَا رُفِع‌ مِنَ السَّقْفِ فَوْقَ‌ ثَمَانِيَةِ أَذْرُعٍ‌ فَهُوَ مَسْكُون‌ یعنی هر سقفی که بلندتر از هشت ذراع باشد مسکن جن خواهد بود. إِذَا كَانَ سَمْكُ الْبَيْتِ فَوْقَ سَبْعَةِ أَوْ قَالَ ثَمَانِيَةِ أَذْرُعٍ كَانَ مَا فَوْقَ السَّبْعِ أَوْ قَالَ الثَّمَانِيَ الْأَذْرُعِ مُحْتَضَراً وَ قَالَ بَعْضُهُمْ مَسْكُونا یعنی اگر حجم و بلندی خانه بیشتر از هفت یا هشت ذراع باشد بالاتر از آن جن حاضر می‌شود و مسکن شیاطین می‌شود. مراد ارتفاع خانه از کف است، معنای «سُمک» این معنا را تایید می‌کند. بین مردم عرب متعارف است که می‌گویند این خانه «مسکون» است. در روایت دیگر آمده است: أَنَّهُ أَتَاهُ رَجُلٌ فَشَكَا إِلَيْهِ فَقَالَ أَخْرَجَتْنَا الْجِنُ‌ مِنْ‌ مَنَازِلِنَا يَعْنِي عُمَّارَ مَنَازِلِهِمْ فَقَالَ اجْعَلُوا سُقُوفَ بُيُوتِكُمْ سَبْعَةَ أَذْرُعٍ وَ اجْعَلُوا الْحَمَامَ فِي أَكْنَافِ الدَّارِ قَالَ الرَّجُلُ فَفَعَلْنَا فَمَا رَأَيْنَا شَيْئاً نَكْرَهُه‌[20] همانا شخصی نزد امام باقر(ع) رفت و عرض کرد جن ما را از خانه هایمان خارج کرده است فرمود سقف خانه را هفت ذراع قرار بدهید و حمام را در اطراف خانه قرار دهید راوی می‌گوید این کار را انجام دادیم و بدی ندیدیم. از آزار و اذیت جن از خانه های خود فراری شده اند. امروزه اگر خیلی ها مبتلا به جن زدگی و آسیب جن و مشکلات مشابه مانند ام اس هستند به جهت عدم رعایت اندازه و ارتفاع سقف است. از این روایت استفاده می‌شود جن می‌تواند به انسان آسیب برساند. امروزه مسئله‌ی «بخور حضرت مریم» مورد سوال است که آیا کار درستی است؟ آیا جن می‌تواند به انسان آسیب برساند؟ این روایت می‌فرماید جن می‌تواند به انسان آسیب برساند و او را از خانه فراری دهد. راه دفع اذیت جن هم کم کردن ارتفاع سقف خانه است. حمّام یا حمام (بدون تشدید به معنای کبوتر) هردو محتمل است. «اکناف» یعنی اطراف خانه و گوشه‌ی خانه که برای کبوتر نیست بلکه برای محل استحمام است. در روایت آمده است که حمام را در اطراف و کنار خانه قرار بدهید تا جن و شیاطین در آن ساکن شوند. حمام برای تمییز کردن و شستن است و آزار و اذیت شیطان و جن را دفع می‌کند زیرا می‌روند در حمام ساکن می‌شوند و در خانه ساکن نمی‌شوند. البته احتمالا در چاه ساکن می‌شوند.