چهل حدیث درباره حق الناس
«لايَحِلُّ لِأَحَدٍ أَنْ يَتَصرَّفَ في مالِ غيرهِ اِلاّ بِاِذنِه»
کسي حق ندارد در مال ديگري بدون اجازة او دخل و تصرف نمايد.
منبع: بحار، ج ۵۳، ص ۱۸۳
«أعظمُ الخطايا اِقتِطاعُ مالِ امرِيءٍ مُسلِمٍ بِغَير حَقٍّ»
عظيم‌ترين گناهان، خوردنِ به ناحق و تجاوز به مال يک مسلمان است.
منبع: تحف‌العقول، ص ۲۱۷
«لَيسَ بِوَلِيٍّ لي مَن أَكَلَ مالَ مؤمنٍ حَراماً»
هر کس مال مؤمني را به ناحق بخورد پيرو من نيست.
منبع: وسائل، ج ۱۲، ص ۵۳
«ما عُبِدَ اللهُ بِشيءٍ اَفضلَ مِن اداءِ حَقِّ المُؤمِنِ»
هيچ عبادتي بالاتر از اداي حق مؤمن نيست.
منبع: بحار، ج ۷۴، ص ۲۴۲
«مولي اميرالمؤمنين(عليه‌السلام) :"جَعَلَ اللهُ سُبحانَهُ حُقوقَ عِبادِهِ مُقَدَّمَةً لِحُقوقِهِ»
خداوند سبحان حقوق بندگانش را مقدمة رسيدن به حقوق خود قرار داده است.
منبع: فهرست غرر، ص ۷۷
«لَو أَنَّ الناسَ أَدُّوا حُقوقَ اَموالِهِم لَكانوُا عايِشينَ بَخَير»
مردم اگر حقوق و واجبات مالي خود را ادا مي‌کردند مسلّماً همه از يک زندگي مطلوب و رضايتبخشي برخوردار مي‌شدند.
منبع: وسائل، ج ۶، ص ۲
«اوَّلُ قطرةٍ مِنَ الشَّهيدِ كفّارَةٌ لِذُنوبِهِ اِلاّ الدَّين فَاِنَّ كفّارَتَه قَضاءُه»
اوّلين قطرة خون شهيد کفارة گناهان او است مگر قرض و بدهکاري او که کفاره‌اش ادا کردن آن است (بدهي و حق‌الناس شهيد را وارثان بايد ادا كنند).
منبع: وسائل، ج ۱۳، ص ۸۵
«وصاحِبُهُم مُحتَبِسٌ علي بابِ الجَنّةِ بِثَلاثةِ دَراهِمٍ لفلانِ اليَهودي، وَ کانَ شَهيداً!»
يکي از افراد (فلان قبيله) که شهيد شده به خاطر سه درهم که به فلان يهودي بدهکار بوده بر دَرِ بهشت زنداني گشته و به وي اجازة ورود مي‌دهند!
منبع: احتجاج طبرسي، ج ۱، ص ۳۳۳
«الحَجَرُ الغَصبُ في الدّارِ رَهنٌ عَلي خَرابِها!»
وجود يک آجر غصبي در بناي يک خانه، رهن بر ويراني آن خانه خواهد بود!
منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۲۳۲
«أَعطِ الأَجيرَ اَجرَهُ قَبلَ أَن يَجِفَّ عَرقُهُ»
مزد کارگر را پيش از آنکه عرق بدنش خشک شود به او بپرداز.
منبع: شهاب‌الاخبار، ص ۳۲۷
«مَن ظَلم اَجيراً أَجرَهُ احبَطَ اللهُ عَمَلهُ وَ حرَّمَ عَليهِ ريحَ الجَنَّةِ»
کسي که به اجير و کارگر خود ستم کند و حق او را نپردازد خداوند اعمال نيکش را به کلي تباه و بوي بهشت را بر وي حرام خواهد نمود.
منبع: ثواب‌الاعمال، ص ۶۴۵
«مَن اَكَلَ مِن مالِ اَخيهِ ظُلماً وَ لَم يَرُدَّهُ اِلَيهِ اَكَلَ جَذوَةً مِنَ النّارِ يَومَ‌الِقيامَةِ»
کسي که از مال برادر ديني خود به ناحق بخورد و آن را به صاحبش برنگرداند خوراک او در روز قيامت شعله‌هاي آتش خواهد بود.
منبع: وسائل، ج ۱۱، ص ۶۴۲
«لايُعابُ المَرءُ بِتأخيرِحَقِّهِ اِنّما يُعابُ مَن اَخَذَ ما لَيسَ لَهُ»
کسي که گرفتن حق و طلب خود را به تأخير بيندازد مورد سرزنش واقع نمي‌شود، سرزنش متوجه آن کسي است که چيزي که مال او نيست بدان تعّدي و تجاوز نمايد.
منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۱۵۷
«مَن أَخَذ أَرضاً بِغيرِ حَقٍّ كُلِّفَ أَنْ يَحمِلَ تُرابَها اِلي المَحشَرِ!»
هر کس به ناحق زميني را تصرف کند (فردا) وادار مي‌شود که خاک آن را تا محشر قيامت بر دوش خود بار نمايد!
منبع: تهذيب، ج ۷، ص ۱۳۱
«لايُصلِحُ شِراءُ السَّرِقَةِ و الخِيانَةِ اذا عُرِفَت»
کسي که مال سرقت و غصبي را شناخت ديگر حق خريد آن را ندارد.
منبع: تهذيب، ج ۷، ص ۱۳۱
«جَعَلَ اللهُ تَرْكَ السَّرِقَةِ ايجاباً لِلْعِفَّةِ»
خداوند، احتراز و پرهيز از سرقت را جهت مصونيت و امنيت اجتماعي واجب فرموده است.
منبع: بحار، ج ۲۹، ص ۲۲۳
«السُّراّقُ ثَلاثَةٌ: مانِعُ الزّكاةِ وَ مُستَحِلُّ مُهورِ النِّساءِ! وَ كَذلِكَ مَنِ اسْتَدانَ دَيناً وَ لَم يَنوِ قَضاءَهُ»
دزدان سه نفرند: کسي که زکات و وجوهات خود را نمي‌پردازد و کسي که (خوردن) مهرية زنان را براي خود حلال مي‌داند! و آن کس که قرض مي‌گيرد و قصد پرداختن آن را نداشته باشد.
منبع: خصال، ج ۱، ص ۷۴
«أَدِّ الأَمانَةَ إذاَ ائْتُمِنتَ وَ لا تَتَّهِمْ غَيرَكَ إِذاَ ائْتَمَنتَهُ»
امانتي كه به تو سپردند به صاحبانش برگردان و تو نيز كسي‌كه او را امين و امانت‌دار خود دانستي مورد شك و اتهام قرار مده.
منبع: بحار، ج ۷۷، ص ۸۵
«حُرمةُ مالِ المُسلِم كَحُرمَةِ دَمِهِ»
حرمت داشتن مال يک مسلمان همچون حرمت خون و جان او است (مراعات آن بر همه واجب است).
منبع: ميزان‌الحکمة، ج ۲، ص ۵۱۰
«اَلمِرصادُ قَنطَرةٌ علي‌الصِّراطِ لايجوزُها عبدٌ بمَظلَمةِ عَبدٍ»
مرصاد (کمينگاه) جايگاه رفيعي است بر روي پل صراط که (فردا) هيچ بنده‌اي که حق و مظلمه‌اي از مظالم عباد به گردنش باشد از آن عبور نخواهد کرد.
منبع: بحار، ج ۸، ص ۶۶
«مَن غَشَّ مُسلِماً في شِراءٍ أو بَيعٍ فَلَيسَ مِنّا و يُحشرُ يَومَ‌القِيامَةِ مَع‌اليهودِ لِأَنَّهُم أَغشُّ الخَلقِ لِلمُسلمين»
کسي که با مسلماني در معاملة خريد و فروش تقلب و خيانت کند پيرو ما نيست و در قيامت با قوم يهود که خيانتکارترين خلق خدا نسبت به مسلمانان به شمار مي‌آيند محشور خواهد شد.
منبع: سفينه، ج ۲، ص ۳۱۸
«وَقودُ النّارِ يومَ القِيامَةِ كُلُّ بَخيلٍ بِمالِهِ عليَ الفُقَراءِ و كُلُّ عالِمٍ باعَ الدّينَ بِالدُّنيا»
دو دسته، فرداي قيامت هيزم جهنم خواهند بود: آدم بخيلي که وجوهات و حق فقرا را از مال خود نپردازد و ديگر عالِمي که دين خود را به دنياي خود بفروشد.
منبع: فهرست غرر، ص ۲۷۲
«إنَّ اللهَ سُبحانَهُ فَرَضَ في‌اَموالِ الأغنياءِ اَقواتَ الفُقراءِ، فَما جاعَ فقيرٌ اِلاّ بِما مَنَع غنيُّ»
خداوند سبحان خوراک فقرا را در اموال اغنيا قرار داده هر فقيري که گرسنه بماند در نتيجة دريغ داشتن يك غني از مال خود بوده است.
منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۳۲۰
«مَن ظَلَمَ أَحَداً وَفاتَه فَليَستَغفِر اللهَ لَهُ فَاِنَّهُ كَفّارَةٌ لَه»
هر کس که به ديگري (در غير اموال) ظلم و ستمي کرده و ديگر دسترسي به او ندارد، از خدا برايش طلب مغفرت و آمرزش كند کفارة خطاهايش خواهد بود.
منبع: وسائل، ج ۱۶، ص ۵۳
«إنّ مِن أَوجَبِ حَقِّ أخيكَ أنْ لاتَكتُمَه شيئاً ينفَعُهُ لأَمرِ دُنياهُ وَ لِأَمرِ آخِرَتِه»
يکي از واجب‌ترين حقوق برادر ديني تو اين است که چيزي که به نفع دنيا و آخرت او باشد از وي پنهان نداري.
منبع: بحار، ج ۷۸، ص ۳۲۹
«حَقُّ الوالِدِ عَلَي الوَلدِ أَن يُطيعَهُ في كُلِّ شَيءٍ اِلاّ في مَعصِيَةِ اللهِ سُبحانَه»
حق پدر بر اولاد آن است که جز در گناه و نافرماني خداي سبحان در همه‌چيز از پدر خود اطاعت نمايد.
منبع: نهج‌البلاغه، کلمة ۳۹۱
«ما مِن عَبدٍ مَنعَ زَكاةَ مَالِهِ شيئاً اِلاّ جَعَلَ اللهُ ذلِكَ يَومَ القيامَةِ ثُعباناً مِن نارٍ طَوقاً في عُنُقِه يَنهَشُ مِن لَحمِهِ حَتّي يَفرغَ مِن الحساب»
هر کس که زکات و وجوهات مالي خود را نپردازد خداوند همان را در روز قيامت اژدهايي آتشين بر گردن او طوقي قرار مي‌دهد که گوشت بدنش را نيش مي‌زند تا از حساب فارغ گردد.
منبع: ثواب‌الاعمال، ص ۵۲۹
«اَشَدُّ مايكونُ الناسُ حالاً يَومَ القيامَةِ اذاقامَ صاحبُ الخُمسِ فَقالَ: يا رَبِّ خُمسي؟»
سخت‌ترين حالات خلق‌الله در روز قيامت زماني است که طلبکار خمس سر بلند کرده و ندا کند: خدايا خمس من چه شد؟
منبع: بحار، ج ۹۳، ص ۱۹۳
«مَن حَبَس حَقَّ المُؤمِنِ، اَقامَهُ اللهُ يَومَ القِيامَةِ خَمسَمِأَةَ عامٍ عَلي رِجلَيهِ حتّي يسيلَ مِن عَرَقِهِ أَودِيَةٌ... ثُمّ يُؤمَرُ بِه اِلي النّار!»
هر کس حق يک مؤمن را در نزد خود حبس کند خداوند در روز قيامت او را پانصد سال سرپا نگه مي‌دارد آنچنان که سيلابهاي عرق از او به جريان مي‌افتد... آنگاه با فرمان به دوزخ افکنده مي‌شود!
منبع: ثواب‌الاعمال، ص ۵۴۵
«اِنَّ الله لايَرفَعُ اِلَيهِ دُعاءَ عَبدٍ في بَطنِهِ حرامٌ أَو عِندَهُ مَظلِمةٌ لِأَحَدٍ مِن خَلقِه»
خداوند دعاي کسي که در شکمش لقمة حرام و يا به گردن او مظالم يکي از عباد باشد اجابت نمي‌کند
منبع: بحار، ج ۹۳، ص ۳۲۱
«لاتُضيعَنَّ حَقََّ اَخيك اِتّكالاً عَلي ما بَيْنَكَ و بَينَهُ فاِنَّهُ لَيسَ لَكَ بِأَخٍ مَن أَضَعتَ حَقَّهُ»
حق برادر ديني خود را به خاطر سابقه‌اي که با يکديگر داريد ضايع مکن که با اين کار برادري‌تان نيز از بين خواهد رفت.
منبع: نهج‌البلاغه، نامة ۳۱
«لايُخرَجُ الرّجُلُ مِن مَسقَطِ رأسِه بِالدَّينِ»
هيچ‌کس حق ندارد بدهکار خود را (به خاطر عدم توانائي پرداخت بدهي) از خانه و كاشانة خود بيرون کند. (كه خانه‌اش را بفروشد و بدهي‌اش را پرداخت نمايد).
منبع: وسائل، ج ۱۳، ص ۹۵
«مَن سَرَّهُ أن يَقيَهُ اللهُ مِن نَفَحاتِ جَهنَّمَ فَليُنظِرْ مُعسِراً أَو لِيَدَعْ لَهُ مِن حَقِّه»
هر کس دوست دارد که خدا (فردا) او را از عذاب جهنم ايمن بدارد بدهکار تنگدست خود را مُهلت دهد يا مقداري از طلب خود صرفنظر نمايد (به او ببخشد).
منبع: وسائل، ج ۱۳، ص ۱۱۴
«أَنظرَ مُعسِراً كانَ لهَ عليَ اللهِ في كُلِّ يَومٍ صَدَقَةٌ بِمثلِ مالَهُ عَلَيهِ حتّي يَستوفِيَ حقَّه»
هر کس که بدهکار تنگدست خود را مهلت دهد خداوند به تعداد هر روز مُهلت، به اندازة طلب او برايش صدقه مي‌نويسد تا زماني كه طلب خود را دريافت نمايد.
منبع: وسائل، ج ۱۳، ص ۱۱۴
«كما لا يحلُّ لِغَريمِك أنْ يُمطِلَكَ وَ هُوَ موسِرٌ فَكَذلِكَ لايَحِلُّ لَكَ أنْ تُعسِرَهُ اذا عَلِمْتَ اَنّهُ مُعسِرٌ»
همان طور که بدهکار تو در حال تمکّن حق ندارد در پرداخت بدهي خود سهل‌انگاري نمايد تو نيز در صورت نداري او نبايد که وي را تحت فشار قرار دهي.
منبع: وسائل، ج ۱۳، ص ۱۱۳
«أَيُّما مُؤمنٍ حَبَسَ مُؤمِناً عَن مالِهِ وَ هُوَ مُحتاجٌ اِليهِ لَم يَذُقْ وَ اللهِ مِن طَعامِ الجَنَّةِ وَ لايَشرَبُ مِن الرّحيقِ المَختوم»
هر کس از پرداختن مال مؤمني که در نزد او است و او بدان احتياج دارد خودداري کند به خدا قسم که نه از طعام بهشتي خواهد چشيد و نه از شراب ناب آن خواهد نوشيد.
منبع: ثواب‌الاعمال، ص ۵۴۵
«اذا ارادَ اَحدُكُم أَن يُستجابَ لَهُ فَليُطَيّبْ كَسْبَهُ وَ لِيَخْرُجْ مِن مَظالِمِ النّاسِ»
اگر کسي بخواهد دعايش مستجاب شود بايد که درآمدش حلال و طَيِّب باشد و از حقّ الناس و مظالم عباد چيزي به گردنش نباشد.
منبع: بحار، ج ۹۳، ص ۳۲۱
«لاخيرَ في صُحبةِ مَن لايَري لَكَ مِنَ الحَقِّ مِثلَ الّذي تَري لَه»
رفاقت و دوستي با کسي که به اندازة حقّي که براي او قائل هستي براي تو قائل نباشد هيچ ارزشي ندارد.
منبع: مواعظ عدديه، ص ۱۴
«قَضاءُ حقوقِ الاخوانِ اَشرفُ اَعمالِ المُتّقين، يَستَجلِبُ مَوَدَّةَ المَلائِكةِ المُقَرَّبينَ و شَوقَ الحوُرِ العين»
افضل اعمال متقيان، اداي حقوق برادران ديني است که محبّت فرشتگان مقربيّن و اشتياق حوريان بهشتي را براي خود به دنبال خواهد داشت.
منبع: بحار، ج ۷۴، ص ۲۲۹
«ايّاكُمُ وَ الدَّينَ، فَاِنَّهُ هَمٌّ بِاللّيل وَ ذُلٌّ بِالنّهارِ»
برحذر باشيد و از قرض کردن (حتي‌الامکان) خودداري کنيد. بدهکاري براي انسان ماية همّ و غمّ در شب و ذلّت و سرشكستگي در روز است. نوجوانی سلام عشقم.اجازه میدی نوجوانی نصب بشه؟ نصب برنامه بی خیال نوجوانی سلام عشقم.اجازه میدی نوجوانی روی گوشی شما نصب بشه؟ از منوی بالای مروگر خودت روی گزینه "Add to Home Screen" کلیک کن بی خیال
منبع: بحار، ج ۱۰۳، ص ۱۴۱