سلامت و بهداشت

بلوغ دختران

دختران بعد از تمام شدن نه سال قمرى و وارد شدن به سنّ ده سالگى بالغ مىشوند.

نشانه هاى بلوغ در دختران

برخى از نشانه هاى بلوغ در دختران:

۱-روییدن موى درشت بالاى عورت.

۲-تمام شدن نه سال قمرى و وارد شدن به ده سال قمرى.

۳-رشد سینه:

۱-سؤال: چرا سنّ بلوغ دختران، کمتر از پسران است؟

پاسخ: رشد فکرى و جسمى دختران سریعتر از پسران صورت مىگیرد.

۲-سؤال: آیا زنان و دختران محتلم مىشوند؟

پاسخ: در صورتى که به اوج لذّت جنسى برسند و رطوبتى از آنان خارج شود محتلم شدهاند.

۳-سؤال: خانمها معمولاً ترشّحات سفید رنگى مىبینند، آیا این ترشحات غسل دارد؟

پاسخ: این ترشّحات غسل ندارد.

۴-سؤال: هرگاه در مورد احتلام، شک حاصل شود به ویژه در مورد دختران که اوج شهوت جنسى براى اکثریّت آنها قابل درک نیست، وظیفه چیست؟ آیا غسل واجب مىشود؟

پاسخ: مادامى که شک دارند غسل بر آنها واجب نیست.

۵-سؤال: آیا ترشحات و رطوبت هایى که از بانوان خارج مىشود پاک است؟

پاسخ: ترشحات مزبور پاک است و غسل ندارد، مگر آنکه یقین کنند بول یا منى است.

حیض

حیض که گاهى از آن تعبیر به «عادت ماهانه» و گاهى «پریود» مىشود، خونى است که غالباً در هر ماه چند روزى از رحم زنان خارج مىشود.زن را به هنگام دیدن این خون «حائض» مىگویند.

خون حیض در بیشتر اوقات غلیظ و گرم و رنگ آن سرخ، یا سرخ مایل به سیاهى است و با فشار و کمى سوزش بیرون مىآید.

مدت حیض کمتر از سه روز و بیشتر از ده روز نمىشود. و اگر مختصرى هم از سه روز کمتر باشد حیض نیست. 

باید سه روز اول حیض پشت سر هم باشد، پس اگر مثلاً دو روز خون ببیند، یک روز پاک شود و دوباره یک روز خون ببیند، حیض نیست. 

نشانه هاى خون حیض

خون حیض نشانه هایى دارد، در بیشتر اوقات غلیظ، گرم، تیره یا سرخ رنگ، با فشار و کمى سوزش خارج مىشود.

آنچه بر حائض حرام است

در ایام عادت ماهانه، کارهایى بر حائض حرام است و باید از آنها دورى نماید:

۱-انجام عبادتهایى که در آنها طهارت لازم است.

بجا آوردن عباداتى که طهارت در آن شرط نیست، مانند نماز میت مانع ندارد. 

هرگاه زن در وسط نماز حائض شود، نماز او باطل است و نباید ادامه بدهد، ولى اگر شک کند که حائض شده یا نه، نماز او صحیح است.

هرگاه وقت نماز داخل شود و بداند یا گمان داشته باشد که اگر نماز را تأخیر بیندازد، حائض مىشود، باید فوراً نماز را بخواند.

هرگاه زن در اول وقت به اندازه انجام یک نماز واجب پاک باشد و نماز نخواند و حائض شود، باید آن نماز را بعداً قضا کند.

مستحب است زن حائض در وقت نماز،خود را از خون پاک کرده و نوار بهداشتى را عوض نماید و وضو بگیرد و اگر نمىتواند وضو بگیرد، تیمم کند. و در جاى نماز خود، رو به قبله بنشیند و مشغول ذکر خدا و دعا و صلوات شود.

۱-رساندن جایى از بدن به خط قرآن، اسم خداوند و بنابر احتیاط واجب، نامهاى پیامبران و امامان(علیهم السلام) و حضرت زهرا(علیها السلام).

۲-رفتن به مسجدالحرام و مسجدالنبى(صلى الله علیه وآله) هر چند از یک در داخل شود و از در دیگر بیرون رود.

۳-توقف در مساجد.

اگر حائض از یک درِ مسجد وارد شود و از در دیگر خارج شود (عبور بدون توقّف) مانع ندارد، مگر مسجدالحرام و مسجدالنبى(صلى الله علیه وآله)که عبور نیز جایز نیست.

اگر شخصى در خانه یا اداره یا مؤسسهاى، مکانى را براى نماز قرار دهد، آن جا حکم مسجد را ندارد.

۱-گذاشتن چیزى در مسجد هر چند این عمل از بیرون مسجد باشد.

۲-خواندن سوره هایى از قرآن که سجده واجب دارند حتّى یک حرف از آن. سوره هاى سجدهدار عبارتند از: سوره سجده سوره فصّلت سوره نجم سوره عَلَق

۳-توقّف در حرم امامان(علیهم السلام) بنابر احتیاط واجب.

کیفیت غسل

غسل به دو صورت انجام مىگیرد:

۱. ترتیبى: (شستن سر و گردن، سپس نیمه راست بدن، آنگاه نیمه چپ بدن.

۲. ارتماسى: با نیّت غسل یکباره زیر آب برود به گونهاى که تمام بدن در آب فرو رود.

احکام غسل

۱-تمام شرایطى که براى صحیح بودن وضو گفته شده، در صحیح بودن غسل نیز شرط است غیر از موالات.

در غسل، لازم نیست انسان بدن را از بالا به پایین بشوید.

۱-کسى که چند غسل بر او واجب است، مىتواند به نیّت همه آنها یک غسل به جاى آورد.

۲-کسى که غسل جنابت کرده، نباید براى نماز وضو بگیرد، ولى با غسلهاى دیگر نمىشود نماز خواند و باید وضو نیز گرفت.

۳-در غسل ارتماسى باید تمام بدن پاک باشد، ولى در غسل ترتیبى پاک بودن تمام بدن لازم نیست، و اگر همان قسمت را پیش از غسل پاک کند، کافى است.

۴-غسل جبیرهاى مانند وضوى جبیرهاى است، باید آن را ترتیبى به جاى آورد.

۵-کسى که روزه واجب گرفته، نمىتواند در حال روزه غسل ارتماسى انجام دهد زیرا روزهدار نباید تمام سر را در آب فرو بَرَد، ولى اگر از روى فراموشى غسل ارتماسى کند، صحیح است.

۶-در غسل لازم نیست تمام بدن با دست شسته شود و چنانچه با نیّت غسل، آب به تمام بدن برسد، کافى است.

اقسام زنان حائض

زنان حائض شش گونهاند:

۱-صاحب عادت وقتیّه و عددیّه: آن زنى است که دو ماه پشت سرهم، در وقت معیّن، خون حیض ببیند و شماره روزهایى که در هر دو ماه خون دیده یک اندازه باشد، مثل این که دو ماه پشت سرهم از اول تا هفتم ماه خون ببیند.

۲-صاحب عادت وقتیّه: آن زنى است که دو ماه پشت سرهم، در وقت معیّن، خون حیض ببیند، ولى شماره روزهاى عادت او به یک اندازه نباشد، مثلاً یک ماه پنج روز و ماه دیگر هفت روز خون ببیند.

۳-صاحب عادت عددیّه: آن زنى است که شماره روزهاى عادت او در دو ماه پشت سرهم یک اندازه است (مثلاً هفت روز)، ولى وقت دیدن آن مختلف است، مثلاً یک بار از اول ماه و بار دیگر از دهم ماه شروع مىشود.

۴-مضطربه: آن زنى است که چند ماه حائض شده، ولى عادت معیّن پیدا نکرده و یا اگر سابقاً عادت داشته، به هم خورده و عادت تازهاى جانشین آن نشده است.

۵-مبتدئه: آن زنى است که براى اولین بار حائض مىشود.

۶-ناسیه: آن زنى است که عادت خود را فراموش کرده است.

هر کدام از اینها احکامى دارند که در مسائل آینده گفته مىشود.

صاحب عادت وقتیه و عددیه

زنانى که «عادت وقتیه و عددیه» دارند همین که در ایام عادت خون ببینند حائض مىشوند و تا پایان ایام عادت، احکام حائض را دارند، خواه نشانه هاى خون حیض در آن بوده باشد، یا نه.

هرگاه زنى در تمام ماه پاک نشود، ولى در دو ماه پشت سرهم چند روز معیّن (مثلاً از اوّل تا هفتم ماه) خونى را که مىبیند، نشانه هاى حیض دارد، اما بقیه چنین نیست، او نیز باید همان ایام را عادت قرار دهد.

زنانى که عادت وقتیه و عددیه دارند، اگر دو سه روز جلوتر از زمان عادت یا بعد از آن خون ببینند، به طورى که بگویند: «عادت را جلو یا عقب انداخته» باید به احکام زن حائض عمل کنند، خواه آن خون، نشانه هاى حیض را داشته باشد یا نه.

زنى که «عادت وقتیه و عددیه» دارد، اگر چند روز پیش از عادت و چند روز بعد از عادت خون ببیند(به طورى که در میان زنها معمول است که گاهى عادت را جلو یا عقب مىاندازند) و روى هم رفته از ده روز بیشتر نشود، همه حیض است و اگر از ده روز بیشتر شود، فقط خونى را که در روزهاى عادت دیده حیض است و قبل و بعد از آن استحاضه مىباشد.

زنى که عادت دارد هرگاه سه روز یا بیشتر خون ببیند و پاک شود و دوباره خون ببیند و فاصله بین دو خون، کمتر از ده روز باشد و تمام روزهایى که خون دیده، بیش از ده روز نباشد، همه آن حیض است و اگر زیادتر از ده روز باشد آن خونى که در عادت بوده حیض و دیگرى که نبوده، استحاضه است و اگر هیچ کدام در عادت نبوده، آن خونى که داراى صفات حیض است حیض و دیگرى استحاضه است و اگر هر دو صفات حیض دارد، تا ده روز حیض محسوب مىشود و بعد از آن استحاضه است.

زنى که «عادت وقتیه و عددیه» دارد اگر در وقت عادت، خون نبیند و در غیر آن، به شماره روزهاى حیضاش خون ببیند، باید همان را حیض قرار دهد، چه پیش از وقت عادت باشد، یا بعد از آن، به شرط این که نشانه هاى حیض را داشته باشد.

زنى که «عادت وقتیه و عددیه» دارد اگر در وقت عادت خون ببینند ولى شماره روزهاى آن کمتر یا بیشتر از ایام عادت باشد و قبل از وقت عادت، یا بعد از آن، به شماره روزهاى عادت خون ببیند، فقط خونى را که در وقت عادت دیده حیض قرار مىدهد.

زنانى که «عادت وقتیه و عددیه» دارند اگر بیشتر از ده روز خون ببیند، آنچه را در روزهاى عادت دیدهاند حیض است (خواه نشانه هاى حیض را داشته باشد یا نه) و آنچه بعد از روزهاى عادت دیدهاند استحاضه است (خواه نشانه هاى حیض را داشته باشد یا نه).

صاحب عادت وقتیّه

زنانى که فقط «عادت وقتیّه» دارند، یعنى دو ماه پشت سر هم در وقت معین خون حیض مىبینند وسپس پاک مىشوند،ولى شماره روزهاى آن یک اندازه نمىباشد، باید تمام آن را حیض قرار دهند، به شرط آن که از سه روز کمتر و از ده روز بیشتر نباشد.

زنى که از خون پاک نمىشود، ولى دو ماه پشت سر هم در وقت معیّن خون او نشانه هاى حیض دارد، اما شماره روزهاى خونى که نشانه حیض دارد یک اندازه نیست، چنین زنى باید تمام آنچه را نشانه حیض دارد، حیض قرار دهد.

زنى که دو ماه پشت سر هم در وقت معین، سه روز یا بیشتر خون حیض ببیند و بعد پاک شود، دو مرتبه سه روز یا بیشتر خون ببیند و مجموع روزهایى که خون دیده از ده روز بیشتر نشود (ولى ماه دوم کمتر یا بیشتر از ماه اول باشد) چنین زنى نیز باید تمام آنچه را دیده حیض قرار دهد، ولى در روزهاى وسط که پاک است حکم طاهر را دارد.

زنى که «عادت وقتیه» دارد اگر در وقت عادت خود، یا دو سه روز قبل، یا بعد از عادت خون ببیند، به طورى که بگویند: «حیض را جلو یا عقب انداخته» باید به حکم زنهاى حائض عمل کند، خواه آن خون نشانه هاى حیض را داشته باشد یا نه.

زنى که عادت وقتیه دارد اگر بیشتر از ده روز خون ببیند و نتواند تعداد روزهاى حیض را به واسطه نشانه هاى آن تشخیص دهد، باید مطابق تعداد روزهاى عادت زنان خویشاوند خود حیض قرار دهد (اعم از خویشاوندان پدرى یا مادرى، زنده یا مرده) و این در صورتى است که همه، یا اکثریت قریب به اتّفاق آنها یکسان باشند، اما اگر در میان آنها اختلاف است، مثلاً بعضى پنج روز و بعضى هشت روز عادت مىبینند، احتیاط واجب آن است که در هر ماه هفت روز را ایّام عادت خود قرار دهد.

صاحب عادت عددیّه

زنانى که «عادت عددیه» دارند، یعنى شماره روزهاى حیض آنها در دو ماه پشت سرهم یک اندازه است، ولى وقت آن تغییر مىکند، آنها باید در همان چند روز به احکام حائض عمل کنند.

زنانى که از خون پاک نمىشوند، ولى دو ماه پشت سرهم چند روز از خونى که مىبینند نشانه حیض و بقیّه نشانه هاى استحاضه دارد و شماره روزهایى که نشانه حیض دارد در هر دو ماه یک اندازه است، اما وقت آن یکى نیست، باید آن چند روزى را که نشانه حیض دارد، حیض قرار دهند.

زنى که «عادت عددیه» دارد اگر بیشتر از شماره عادت خود، خون ببیند و از ده روز بیشتر شود چنانچه همه خونهایى که دیده به یک صورت باشد، باید از موقع دیدن خون به شماره روزهاى عادتش حیض و بقیه را استحاضه قرار دهد.

مضطربه

«مضطربه» یعنى زنى که چند ماه خون دیده، ولى عادت معیّنى پیدا نکرده است، اگر ده روز یا کمتر خون ببیند همهاش حیض است و اگر بیشتر از ده روز ببیند چنانچه بعضى نشانه حیض داشته باشد و از سه روز کمتر و از ده روز بیشتر نباشد، حیض محسوب مىشود و اگر همهاش یک طور باشد، مطابق عادت خویشاوندان خود عمل مىکند (البته در صورتى که عادت همه یا اکثریت قاطع آنها یکسان باشد) و اگر عادت آنها مختلف باشد، احتیاط آن است که عادت خود را هفت روز قرار دهد.

مبتدئه

«مبتدئه» یعنى زنى که دفعه اوّلِ خون دیدن اوست، اگر از ده روز یا کمتر خون ببیند همهاش حیض است و اگر بیشتر از ده روز ببیند و همهاش به یک صورت باشد باید عادت خویشاوندان خود را، به طورى که در مسأله قبل گفته شد، حیض قرار دهد و بقیه را استحاضه.

اگر «مبتدئه» بیشتر از ده روز خون ببیند که چند روز آن نشانه حیض دارد، چنانچه خونى که نشانه حیض دارد کمتر از سه روز و بیشتر از ده روز نباشد، آن خون حیض و بقیه استحاضه است و اگر کمتر از سه روز باشد باید آنچه را نشانه حیض دارد بگیرد و باقیمانده را به عادت خویشاوندان خود حیض قرار دهد و همچنین اگر آنچه نشانه حیض دارد بیش از ده روز باشد، به تعداد عادت خویشاوندان خود حیض قرار مىدهد و بقیّه استحاضه است.

ناسیه

«ناسیه» یعنى زنى که عادت خود را فراموش کرده، اگر ده روز یا کمتر خون ببیند همهاش حیض است و اگر بیشتر از ده روز ببیند، باید روزهایى که خون او نشانه حیض دارد حیض قرار دهد( به شرط این که کمتر از سه روز و بیشتر از ده روز نباشد) و اگر بیشتر باشد، یا همه روزها را یک طور دیده، احتیاط واجب آن است که هفت روز اول را حیض قرار دهد و بقیه را استحاضه.

احکام گروه هاى ششگانه فوق

«مبتدئه» و «مضطربه» و «ناسیه» و زنى که «عادت عددیه» دارد، اگر خونى ببیند که نشانه هاى حیض داشته باشد، باید فوراً عبادت را ترک کند و چنانچه بعد بفهمد حیض نبوده، باید عبادتهایى را که بجا نیاورده قضا کند، ولى اگر نشانه هاى حیض نداشته باشد، بر طبق حکم مستحاضه عمل مىکند تا ثابت شود که خون حیض است، ولى زنى که عادت «وقتیه» یا «وقتیه و عددیه» دارد، به محض دیدن خون در ایام عادت باید عبادت را ترک کند.

زنى که داراى عادت است( خواه وقتیه و عددیه باشد، یا فقط عادت وقتیه و عادت عددیه)،هرگاه دو ماه پشت سر هم برخلاف عادت خود، خونى ببیند، عادتش برمى گردد به آنچه در آن دو ماه دیده است.

نشانه پایان یافتن عادت ماهانه

۱-سؤال: نشانه پایان یافتن عادت ماهانه چیست؟ آیا گذشتن زمان خاصى از دیدن آخرین لکّه معتبر است، یا ملاک چیز دیگرى است؟

پاسخ: در صورتى که زمان و ایام عادت معلوم باشد و در حدود همان زمان خون قطع شود و لکهاى پیدا نباشد، عادت پایان یافته است و انتظار بیشترى لازم نیست.

۲-سؤال: اگر خون حیض قطع شود و حائض نتواند خود را آزمایش کند(مثل این که باکره است، یا خوف ضرر دارد) وظیفهاش چیست؟

پاسخ: آزمایش مزبور چیز سادهاى است که نه خوف ضرر دارد و نه مزاحمتى براى بکارت، بلکه با مختصر پنبه و یا دستمال کاغذى مىتوان آزمایش کرد.

وظیفه حائض پس از پایان عادت

هنگامى که زن از حیض پاک شود، باید براى انجام عبادات خود غسل کند و اگر دسترسى به آب ندارد، تیمم نماید. غسل حیض همانند غسل جنابت انجام مىشود و از وضو کفایت نمىکند، و باید وضو هم بگیرد (خواه قبل از غسل باشد یا پس از آن).

هرگاه پیش از ده روز پاک شود و بداند که در باطن خون نیست، باید غسل کند و عبادتهاى خود را انجام دهد، اگر چه یقین داشته باشد پیش از تمام شدن ده روز دوباره خون مىبیند.

هرگاه زن پیش از ده روز پاک شود، ولى احتمال دهد که در باطن خون است، باید با مقدارى پنبه خود را امتحان کند، چنانچه پاک بود غسل کند و عبادتهاى خود را انجام دهد.

نمازهاى روزانه که زن در حال حیض نخوانده قضا ندارد، ولى روزه واجب را باید قضا کند.

اگر در حال عادت ماهانه یا نفاس، خورشید یا ماه بگیرد و تا آخر مدّتى که خورشید یا ماه باز مىشود از خون حیض و نفاس پاک نشده باشد، نماز آیات بر او واجب نیست و قضا هم ندارد.

هرگاه در آخر وقت نماز پاک شود، باید غسل کند و نماز را بخواند، حتى اگر به اندازه یک رکعت نماز وقت داشته باشد.

هرگاه زن پاک شود و شک کند که به مقدار کافى وقت براى نماز باقى مانده یا نه، باید غسل کند و وضو بگیرد و نمازش را بخواند.

۱-سؤال: زنى که در مسافرت است، از حیض پاک شود و نتواند غسل کند چه وظیفهاى دارد؟

پاسخ: چنانچه بتواند، باید تیمم کند و نماز خود را با همان حال انجام دهد و اگر نتواند تیمم کند، نماز را احتیاطاً با همان حال بخواند و بعد قضا کند (این در حال تنگى وقت است).

مسائل متفرّقه غسل حیض

۱-سؤال: هرگاه زن جنب بوده و عادت ماهانه او فرا برسد، یا در حال عادت ماهانه محتلم یا جنب شود، یا به مردهاى دست بزند، و به طور کلّى غسلى بر او واجب شود، آیا مىتواند در همان حال غسل کند؟

پاسخ: مانعى ندارد با غسل جنابت از جنابت پاک مىشود و همچنین غسلهاى مستحب را نیز مىتواند انجام دهد.

۲-سؤال: برخى از خانمها معتقدند که پس از تمام شدن عادت، باید تمام لباسهایى که در طول عادت پوشیدهاند، حتى لباسهایى مانند چادر را آب بکشند، هر چند تماسى با محل نجس نداشته باشد، آیا این سخن صحیح است؟

پاسخ: این گونه سخنها هیچ اعتبار شرعى ندارد، تا لباسها نجس نشود، آب کشیدن آن لازم نیست.

۳-سؤال: بعضى از خانمها نسبت به مخفى نمودن نوارهاى بهداشتى استفاده شده در ایام عادت، از چشم نامحرمان، دقّت کافى نمىنمایند. آیا دیدن این نوارها به وسیله نامحرم اشکالى دارد؟

پاسخ: شرعاً حرام نیست، ولى پنهان کردن آن جزء آداب اخلاقى است.

۴-سؤال: علىرغم سعى فراوان در پاک کردن لباسهایى که در ایام عادت مورد استفاده قرار مىگیرد، غالباً رنگ خون باقى مىماند، آیا این لباسها پس از تطهیر پاک مىشود؟

پاسخ: در صورتى که جرم خون در آن نباشد، باقى ماندن رنگ ضررى ندارد.

برچسب ها
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن